İçeriğe geç
Çatı GES Atlası81 il · üretim · tarife · mevzuat

Soru–yanıt

Evime en fazla kaç kWp GES kurabilirim?

Sözleşme gücü, 1 MW üst sınırı, transformatör kapasitesi ve aynı ölçüm noktası şartına göre kurulu güç sınırları.

Son güncelleme: 26 Eylül 20264 dk okuma

Bir evin çatısına kurulabilecek GES’in üst sınırını pratikte aboneliğinizin sözleşme gücü belirler: kurulu güç, ilişkilendirildiği tüketim tesisinin bağlantı anlaşmasındaki sözleşme gücünü geçemez (Yönetmelik md. 7/10 ve 11/3). Kanundaki bir megavatlık genel tavan konut ölçeğinde bağlayıcı olmaz. Bunun yanında bağlı olduğunuz dağıtım trafosundaki boş kapasite ve kişi başına yıllık tahsis tablosu, sözleşme gücüne izin verilen gücü bile kısabilir.

Üst sınırı belirleyen kurallar

Kurulu güç tek bir sayıyla değil, üst üste binen birkaç sınırla belirlenir. Hangisi daha düşükse o bağlayıcıdır:

  1. Sözleşme gücü. (c) bendi kapsamındaki tesislerin kurulu gücü, ilişkili tüketim tesisinin sözleşme gücünden fazla olamaz (md. 7/10). Aynı ölçüm noktasında, dağıtım tesisi niteliğinde tesis kurmadan yapılan uygulamalarda da hem sözleşme gücü hem de (c) bendindeki güç aşılamaz (md. 11/3).
  2. Bir megavat. Yenilenebilir kaynaklı tesisler için muafiyet tavanı bir megavattır (Kanun md. 14/1-b; Yönetmelik md. 5/1-c). Cumhurbaşkanı bu tavanı kaynak bazında beş katına kadar artırabilir (Kanun md. 14/2).
  3. (h) bendindeki sınır. Sözleşme gücüyle sınırlı kurulan tesislerde bu sınır diğer kişiler için sözleşme gücü, belediyeler, sanayi tesisleri ve tarımsal sulama tesisleri için sözleşme gücünün iki katıdır (md. 5/1-h). Bu bent için ayrıca bir güç tavanı uygulanmaz (md. 5/6).
  4. Trafo kapasitesi. AG seviyesinden bağlanan üretim tesislerinin toplamı, trafo şebeke işletmecisine aitse trafo gücünün yüzde ellisini geçemez; trafo başvuru sahibine aitse sınır trafo gücünün kendisidir (md. 7/2).
  5. Kişi başı yıllık tahsis. Şebeke işletmecisine ait bir dağıtım trafosunun AG seviyesinde bir kişiye bir takvim yılı içinde tahsis edilebilecek kapasite, yönetmeliğin Ek-3 tablosuna göre belirlenir (md. 7/3).
  6. Tüketim tarafının karşılığı. 2019 sonrası çağrı mektubu alan tesislerde ilişkili tüketim tesislerinin sözleşme güçleri toplamı, üretim tesisinin kurulu gücünden az olamaz; bu koşul sağlanmazsa o döneme ait üretim için ödeme yapılmaz (md. 28/5).

Sözleşme gücünün tanımı da önemlidir: yönetmelik bunu kullanım yerinin elektrik projesindeki kurulu gücün kullanım faktörüyle çarpılmış hâli olarak tanımlar (md. 4/1-c). Kavramın ayrıntısı için sözleşme gücü maddesine bakabilirsiniz.

Güce bağlı eşikler

Kurulu güç büyüdükçe teknik yükümlülükler de değişir:

Kurulu güçSonuçDayanak
10 kW’ın üzeriSayaçların otomatik sayaç okuma sistemine uyumlu olmasımd. 21/3
25 kW’a kadarTip proje ve Kurum’un usul ve esaslarıyla başvurumd. 11/1
50 kW ve üzeriŞebeke işletmecisinin SCADA merkezine bağlantımd. 21/7
1 MW’a kadar(c) bendi muafiyet tavanımd. 5/1-c

DC ve AC gücü ayrımı

Güneş tesislerinde panellerin toplam etiket gücü (kWp) ile inverterin çıkış gücü farklı olabilir. Yönetmelik DC/AC gücünün değiştirilmesini izne tabi bir değişiklik olarak sayar (md. 7/14) ve 12 Mayıs 2019’dan itibaren çağrı mektubu alan tesislerde, rüzgar hariç, mekanik kurulu gücün elektriksel kurulu gücün iki katını aşamayacağını hükme bağlar (md. 17/7). Sözleşme gücüyle karşılaştırılan değerin projenizde hangisi olduğunu başvuru öncesinde dağıtım şirketinize teyit ettirin; teklif alırken de iki değerin ayrı ayrı yazılmasını isteyin. kWp kavramının kendisi kWp ne demek? sayfasında anlatılıyor.

Somut örnek: yasal üst sınır ve gerçek ihtiyaç

Ankara’da sözleşme gücü 10 kW olan bir mesken abonesi düşünelim. Kurallara göre bu abonelikle ilişkilendirilen tesisin kurulu gücü en fazla 10 kW olabilir. PVGIS’e göre Ankara il merkezinde 1 kWp yılda 1.484 kWh/kWp ürettiğine göre 10 kWp’lik bir sistem yılda yaklaşık 14.837 kWh üretir.

EPDK’nın 2025 Piyasa Gelişim Raporu verilerine göre Ankara’da mesken abonesi başına ortalama tüketim yaklaşık 1.905 kWh. Bu durumda yasal üst sınırdaki sistem, ortalama bir hanenin yıllık tüketiminin yedi katından fazlasını üretir. Ortalama tüketimi karşılamak için ise yaklaşık 1,3 kWp yeterli görünür (1.905 kWh bölü il merkezinin özgül üretimi; PVGIS 2026 sorgusu).

Meskende iki kat üretim sınırı uygulanmadığı için büyük sistem yasal olarak mümkündür (md. 26/17). Ancak fazlanın alış fiyatı yalnızca aktif enerji bedelini içerir ve dağıtım bedelini kapsamaz: mesken için bugünkü alış fiyatı 189,5808 kr/kWh, öz tüketimde kaçınılan birim bedel ise yüksek kademede 432,0708 kr/kWh (vergiler hariç, 4 Nisan 2026 tarifesi). Yasal sınır ile ihtiyacınız farklı sorulardır; boyutlandırma mantığı sistem boyutlandırma rehberinde anlatılıyor.

Sık yapılan hatalar

  • Sözleşme gücünü sigorta ya da şalter değeriyle karıştırmak. Yönetmeliğin esas aldığı değer bağlantı anlaşmasındaki sözleşme gücüdür; tesisattaki bir cihazın etiketinden çıkarılmaz.
  • Sözleşme gücü değişikliğini hesaba katmadan plan yapmak. Sözleşme gücünün değiştirilmesi, lisanssız üretim yönetmeliğinin değil abonelik işlemlerinin konusudur ve usulü bu sitenin dayandığı metinlerde yer almaz. Böyle bir planınız varsa başvurudan önce dağıtım şirketiyle konuşun; başvuru ayı geçtikten sonra güç değiştirmek yeni bir süreç gerektirebilir (md. 10/3).
  • Kabulde fazla güç kurmak. Tesis, bağlantı veya sistem kullanım anlaşmasındaki güçten daha büyük güçte çalıştırılamaz; aşılırsa anlaşmadaki cezai şartlar uygulanır (md. 22/1).

İstisnalar

  • Farklı ölçüm noktası. (h) bendi kapsamındaki tesisler tüketim tesisiyle aynı ya da farklı ölçüm noktasında kurulabilir ve tüketimin bulunduğu dağıtım bölgesinin dışında da olabilir (md. 5/1-h ve 5/5).
  • Güç artışı. Bağlantı anlaşması imzalanmış ya da kabulü yapılmış tesislerde güç artışı talebi, o ay yapılan diğer başvurularla birlikte değerlendirilir (md. 17/6).
  • Birden fazla tesis. Kapasite varsa bir tüketim tesisi için aynı destekleme yapısına sahip birden fazla yenilenebilir tesis kurulmasına izin verilebilir (md. 5/4).

Ne yapmalısınız?

  1. Sözleşme gücünüzü öğrenin. Başvuruda kullanılacak verileri dağıtım şirketinden yazılı olarak isteyebilirsiniz (md. 10/4).
  2. Yıllık tüketiminizi çıkarın. Son on iki ayın faturalarını toplayın; kaç kWp gerekir aracı ilinize göre gereken gücü hesaplar.
  3. Çatı alanını kontrol edin. Yasal sınıra ulaşmadan çatı alanı bitebilir; çatı alanı aracı kabaca kaç kWp sığacağını gösterir.
  4. Trafo kapasitesine bakın. Dağıtım şirketlerinin aylık bağlantı kapasitesi duyuruları, bağlantı noktanızda yer olup olmadığını anlamanıza yardım eder (md. 7/20).
  5. DC ve AC gücünü teklifte ayrı yazdırın. Başvuru ve kabul aşamasında hangi değerin esas alınacağını netleştirin.

Kaynaklar

  1. Elektrik Piyasasında Lisanssız Elektrik Üretim Yönetmeliği (güncel metin)
  2. 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu (güncel metin)
  3. EPDK — Elektrik Piyasası Yıllık Piyasa Gelişim Raporu ve eki
  4. Avrupa Komisyonu JRC — PVGIS 5.3 PVcalc API

Sık sorulan sorular

Sözleşme gücümü nereden öğrenirim?

Sözleşme gücü, tüketim tesisinizin bağlantı anlaşmasında yazan güç değeridir ve abonelik bilgilerinizde yer alır. Emin değilseniz dağıtım şirketinden yazılı olarak isteyebilirsiniz; şebeke işletmecisi başvuruda kullanılacak verileri üç işgünü içinde vermekle yükümlüdür.

Mesken aboneleri için yıllık üretim sınırı var mı?

2019 sonrası çağrı mektubu alan tesislerde yıllık üretim, ilişkili tüketimin iki katını geçemez. Ancak yönetmelik bu kuralı mesken abone grubundaki tüketim tesisleriyle ilişkilendirilen üretim tesislerine uygulamaz.

Panel gücü inverter gücünden büyük olabilir mi?

Yönetmelik, 12 Mayıs 2019’dan itibaren çağrı mektubu alan tesislerde rüzgar dışındaki kaynaklar için mekanik kurulu gücün elektriksel kurulu gücün iki katını aşamayacağını söyler. Projenizde bu iki değerin nasıl hesaplanacağını dağıtım şirketine teyit ettirin.

Trafo kapasitesi dolarsa ne olur?

Dağıtım trafosuna AG seviyesinden bağlanan üretim tesislerinin toplamı, trafo şebeke işletmecisine aitse trafo gücünün yarısını geçemez. Kapasite yetersizse başvuru bu gerekçeyle olumsuz sonuçlanabilir; bağlantı kapasitesi duyuruları dağıtım şirketinin sayfasında yayımlanır.